|
FİSYON Fisyon
adı verilen tepkime, evrendeki en kuvvetli güç
olan "Güçlü Nükleer Kuvvet" ile bir arada
tutulan atom çekirdeğinin parçalanmasıdır.
Fisyon tepkimesi deneylerinde kullanılan ana
madde "ur anyum"dur.
Çünkü uranyum atomu en ağır atomlardan
biridir, bir diğer deyişle çekirdeğinde çok
yüksek sayıda proton ve nötron bulunur.
Fisyon deneylerinde bilim adamları uranyum
çekirdeğine, büyük bir hızla nötron
göndermişler ve bunun sonunda çok ilginç bir
durumla karşı karşıya kalmışlardır. Nötron
uranyum çekirdeği tarafından soğurulduktan
(yutulduktan) sonra, uranyum çekirdeği çok
kararsız duruma gelmiştir. | Burada çekirdeğin
"kararsız" olması demek, çekirdek içindeki proton
ve nötron sayıları arasında fark oluşması ve bu
nedenle çekirdekte bir dengesizliğin meydana
gelmesi demektir. Bu durumda çekirdek, meydana
gelen dengesizliği gidermek için belli miktarda
enerji yayarak parçalara bölünmeye başlar. Ortaya
çıkan enerjinin etkisiyle de çekirdek, büyük bir
hızla içinde barındırdığı parçaları fırlatmaya
başlar.
Deneylerden elde edilen bu sonuçlardan sonra
"reaktör" adı verilen özel ortamlarda, nötronlar
hızlandırılarak uranyum üzerine gönderilir.
Yalnız, nötronlar uranyum üzerine gelişigüzel
değil, çok ince hesaplar yapılarak
gönderilmektedir. Çünkü, uranyum atomunun üzerine
gönderilen herhangi bir nötronun uranyuma hemen ve
istenilen noktadan isabet etmesi gerekmektedir. Bu
yüzden bu deneyler belli bir olasılık göz önünde
bulundurularak gerçekleştirilmektedir. Ne kadar
büyük bir uranyum kütlesi kullanılacağı, uranyum
üzerine ne kadarlık bir nötron demeti
gönderileceği, nötronların uranyum kütlesini hangi
hızla ve ne kadar süre bombardıman edeceği çok
detaylı olarak hesaplanmaktadır.
Tüm bu hesaplar yapıldıktan ve uygun ortam
hazırlandıktan sonra, hareket eden nötron, uranyum
kütlesindeki atomların çekirdeklerine isabet
edecek şekilde bombardıman edilir ve bu kütledeki
atomlardan en azından birinin çekirdeğinin iki
parçaya bölünmesi yeterlidir. Bu bölünmede
çekirdeğin kütlesinden ortalama iki ya da üç
nötron açığa çıkar. Açığa çıkan bu nötronlar
kütlenin içindeki diğer uranyum çekirdeklerine
çarparak zincirleme reaksiyon başlatırlar. Her
yeni bölünen çekirdek de ilk baştaki uranyum
çekirdeği gibi davranır. Böylece zincirleme
çekirdek bölünmeleri gerçekleşir. Bu zincirleme
hareketler sonucu çok sayıda uranyum çekirdeği
parçalandığı için ortaya olağanüstü büyüklükte bir
enerji çıkar.
|