ASP de ve programcılıkta bazı işlevleri yerine getirmek için operatörlere ihtiyaç duyarız.Matematikte kullandığımız bazı sembollerin işlevleri ne yapacağını belirtiyorsa aynı şekil bu operatörlerde yaptıracağımız işlemi belirtir.Operatörler 3 gruba ayrılırlar.
a ) Aritmatiksel Operatörler
b ) Karşılaştırma Operatörleri
c ) Lojik Operatörler
a) Aritmatiksel Operatörler
Bildiğimiz matematiksel işlevleri yerine getiren operatörlerdir.Matematikteki gibi bazı semboller birebir aynıdır ve temeldede aynı şeyi yaparlar
+ Toplama
- Çıkarma
* Çarpma
/ Bölme
^ Üst alma
Mod Modüler (Modunu alma)
& Metin / String birleştirme
temel 4 işlevi anlatmaya gerek bile duymuyorum fakat ayrıntı olarak belirtmem gereken birşey var.Matematikten de bilinir ki işlemlerin öncelik durumları vardır. Çarpma ve bölme toplama ve çıkarmaya göre öncelikli olduğu için ilk o işlemler yapılır.Bu nedenle toplu işlemlerde öncelik operatörlerinden faydalanmanız gerekir.
Örnek:
a = 4*5+2
şayet 4*5 = 20 20+2 = 22 sonucunu elde ederiz.
fakat 5+2 = 7 7*4 den ise 28 sonucu çıkar.
her ikiside doğru gibi gözüküyor fakat biz işlemimizde öncelikle 5 ile 2 yi toplatmak istiyorsak sonuc 28 çıkacaktır.Bu nedenle böyle durumlarda önceliklerden yararlanıyoruz.Normal de çarpma ve bölme operatörleri toplama ve çıkarma operatörlerinden öncelikli olduğu için işlem bizim istediğimiz şekil sonuç vermeyecektir.Bu durumda çarpma ve bölmeden öncelikli olan oparatörlerden yararlanırız.
( ) ve [ ] öncelik operatörleridir ve işlemimizi
a = 4*(5+2) şeklinde yaparsak istediğimiz sonucu elde edebiliriz.
^ : üst alma -
a = 5 ^ 2 matematikte ki karşılığı 52 dir. Sonuç olarak 25 değeri dönecektir.
Mod - Modunu Alma
a = 20 Mod 3 20 nin 3 e gore modunu almak demektir.Yani 20 nin 3 bolumundan kalanı verir.20 nin 3 gore modu 2 dir.
& Metin / String Birleştirme
a = "Fındık"
b= "Kurdu"
c = a & b
sonuc olarak a stringini b stringi ile birleştirir ve FındıkKurdu olarak c ye atama yapar.Not olarak belirtmek gerekirse şayet değişkenin tipi string ise
c = a+b durumunda da iki stringi birbirine birleştirecektir. Bu gibi durumlarda + ve & operatörü aynı işlevi görür.
b) Karşılaştırma Operatörleri
bazı zamanlar elimizde olan iki verinin birbirine göre olan durumlarını karşılaştırmamız gerekir.Bunlar birbirine eşitmi hangisi büyük hangisi küçük gibi sonuçlar elde etmek isteriz.Karşılaştırma operatörleri bizim bu ihtiyacımıza karşılık gelirler.
= Eşittir
<> Birbirinden farklı
< Küçüktür
> Büyüktür
<= Küçük Eşittir
>= Büyük Eşittir.
genel olarak şart ve koşul larda kullanılırlar.
a = 5
b = 3
if a = b then
yukarıdaki örnekte a=b ye eşitse gibi bir işlem sonucunda yapılacakları belirleyebiliriz.
c ) Lojik Operatörler
And
Or
Not
Xor
And: birden fazla karşılaştırma gerektiği anlarda ve bu şartların hepsinin uyuşması gerektiği durumlarda kullanılır.Örnek olarak
a = 1
b = 1
c = 3
d = 2
gibi değişkenlerimiz olsun ve biz a nın değeri b nin değerine eşitse c nin değeri d nin değerinden büyükse ve c nin değeri b nin değerinden büyükse işlem yap gibi bir ifade belirtmemiz gerekiyor.Böyle bir durumda bütün şartların doğru olması gerektiğinden AND lojik operatörünü kullanırız.
if a=b AND c > d AND c > b then
gördüğünüz gibi aralara AND (ve) koyarak bütün karşılatırmaların doğruluğu durumunda işlem yapılması gerektiğini belirtmiş olduk
OR : belirteceğimiz şartlardan herhangi birisi doğru olduğu anda geriye kalan karşılatırmaların hiçbirinin önemi olmadığı anlarda kullanırız.Aynı örnekten yola çıkarak
a nın değeri d de büyükse veya c nin değeri b den büyükse gibi bi şart koycak olsak
if a>d OR c>b then
dememiz gerekir.Şimdi kendi beynimizden karşılaştırcak olursak a nın değeri 1 d nin değeri 2 öyle ise a b den büyük değil bu durumda ikinci koşula bakacağız. c nin değeri 3 b nin değeri ise 1 şart doğru ve diğer şart doğru olmasa bile işlem yerine getirilecektir.
Not : Bazı durumlarda aradığımız şartın öyle olmaması gerektiğini isteyebiliriz.Örnek
a = 15
if Not a=15 then
a nın değeri 15 bu durumda şart doğru fakat başında NOT lojik ifadesi olduğu için a nın 15 ten başka bir değer olması gerektiği durumda işlemi yerine getirecektir.
İşte arkadaşlar oparetörler bizim bütün işlemlerimizin can damarlarıdır.Bütün bir programın yönünü onlar belirlerler.
|
