Kalkolitik Çağ (Bakır Taş Çağı):
Adını taşın yanısıra bakır kullanımından da alan Kalkolitik Çağ,
kültür tarihinde ilk ön kent kültürlerinin başladığı dönem olarak bilinir. Yeni
veriler, madenin ilk işlenmesinin Neolitik Çağ'ın Çanak Çömleksiz evresinde
başladığını ortaya koymuşsa da, kullanımının çeşitlenmesi ve yaygınlaşması bu
dönemde gerçekleşmiştir. MÖ yaklaşık 5.000-3.000 yılları arasına tarihlenen
Kalkolitik Çağ, İlk, Orta ve Son olmak üzere üç aşamada incelenir. Gelişkin
tarım ve hayvancılık, insanın sosyal yapısındaki değişimleri giderek
çabuklaştırmıştır. Yöneticiler, din adamları, çeşitli zanaatçılar gibi farklı
grupların yanısıra anıtsal mimari, savunma ve sulama sistemleri, uzak mesafe
ticareti ile lüks/prestij maddelerinin ticareti gelişmiştir. Bu gelişim sonucu,
Anadolu'da, söz konusu çağ yerleşme yerlerinin sayısının 852'ye ulaştığı
görülür. Önemli merkezler arasında, batıdan doğuya, Bakla Tepe (İzmir), Liman
Tepe (İzmir), Hacılar (Burdur), Beycesultan (Denizli), İkiztepe (Samsun), Alişar
(Yozgat), Domuztepe (Adana), Yumuktepe (İçel) Arslantepe (Malatya), Değirmentepe
(Malatya), Girikihaciyan (Diyarbakır) sayılabilir. | |
