Uzaydan bakıldığında
ince, uzun bir dere gibi görülebilen, insan eliyle yapılmış tek eser olan Çin
Seddi, Çin'in kuzeybatısı boyunca uzanan dünyanın en uzun savunma duvardır.
Kalıntıları Po Hay körfezinde deniz kıyısında başlar. Pekin'in kuzeyinden
geçerek batıya yönelir ve Huang-Ho nehrini ikiye bölerek güneybatıya uzanır.
Gobi Çölü'nün güneyinden batıya yönelerek devam eder.
İlk set, M.Ö.7. yüzyılda Chu Krallığı tarafından,
günümüzdeki Henan eyaletinde yapılmış olup fazla uzun değildir. M.Ö.3. yüzyılda
Hun, Tunguz ve Moğolların saldırılarını durdurmak ve ülkenin kuzey sınırlarını
korumak için İmparator Qin Shin Huang (Çe-Huang-Ti), burayı boydan boya aşılmaz
bir savunma duvarıyla kapatmaya karar verdi. M.Ö.221 yılında daha önceki
krallıkların yaptırdığı duvarları birleştirek uzattı. M.Ö.3. yüzyıldan M.S.17.
yüzyıla kadar Çinliler seddi uzatmaya devam etmişlerdir. Seddi onaran ve savunma
amaçlı kullanan son hanedan Ming Hanedanı (1368-1644) olmuştur.
Seddin yıkılmış olan kısımlarıyla birlikte uzunluğu 10.000 kilometreyi bulur.
Bugün ayakta duran kısım Ming Hanedanı devrinden kalan 3.000 kilometrelik
settir. Ancak asıl inşaat, M.Ö.221 ile M.S.608 yılları arasında yapılmıştır.
Seddin kalınlık ve yüksekliği yer yer değişir. Genellikle duvarın yüksekliği
7-10 metre, taban kalınlığı 7 metre ve üst kalınlığı ise 6 metre civarındadır.
Üzerinde atlar ve arabalar gidebilmektedir. Duvar boyunca siperlik ve okçu
delikleri vardır. 200 metrede bir gözetleme kulesi veya kale ve 9 kilometrede
bir fener kulesi bulunur. Duvar üzerinde yer yer saray ve tapınaklara da
rastlanır. Bazı yerlerde setler, kademeli savunmaya imkan verecek şekilde bir
kaç sıra halinde yapılmıştır.
Çin Seddi, en uzun sürede yapılan ve en çok insan çalıştırılan yapıdır.
M.S.555'te Beijing ile Datong arasındaki 500 km.lik duvarın yapımında 1.800.000
kişi çalıştırılmıştır. Badaling dağınınüzerinden geçen seddin sadece 200
metrelik kısmını yapmak için bile binlerce kişi çalıştırılmış ve bu kişilerin
isimleri bir taşa yazılmıştır. |